Airborne Museum Hartenstein Menu

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Scroll

IK KOM TERUG

Ik kom terug

Met het project IK KOM TERUG zijn de herinneringen verzameld van burgers die na de Slag om Arnhem (1944) huis en haard moesten verlaten.

Van april t/m oktober 2022 is de impact van het oorlogsverleden verzameld en vastgelegd . Vanaf april 2023 worden alle gedoneerde herinneringen op deze website gedeeld. Daarnaast worden twintig verhalen geselecteerd en verder uitgediept. Van deze verhalen wordt een podcast-serie en een expositie gemaakt. De expositie is te zien vanaf april t/m oktober 2023 op verschillende plekken in de Airborne Region; Arnhem, Renkum, Ede en Overbetuwe.

Op deze manier maken we de herinneringen invoelbaar en worden ze doorgegeven aan de huidige en volgende generaties. Meer dan 150 mensen doneerden hun verhaal.

Geef de herinnering door

Tot en met 15 oktober 2022 konden alle evacuees, nabestaanden, familie en gastgezinnen hun herinnering aan de evacuatie na de Slag om Arnhem doneren.

 

Herinneringen

Op de website vindt u nu een selectie van de gedoneerde verhalen. Vanaf april 2023 worden alle gedoneerde verhalen hier gepubliceerd. 20 van deze verhalen worden uitgediept in een expositie en podcast. Ook deze verhalen vindt u hier vanaf april 2023.

Het verzamelen van herinneringen in het kader van dit project is gestopt. Heeft u herinneringen die u wilt delen met het Airborne Museum? Dat kan vanaf december 2022 via dit formulier.

Er wordt in dit formulier gevraagd naar contactgegevens, enkele feitelijkheden over het meemaken van de Slag om Arnhem en een korte samenvatting van de herinnering.

HERINNERINGEN


 

John Visser

John Visser (09-08-1932) was pas 12 jaar tijdens de Slag om Arnhem.

De evacuatie heeft een diepe impact gehad op het leven van deze Arnhemse stadsjongen. Jarenlang zweeg hij, maar nu praat hij over zijn ervaringen. “Als ik nu naar televisie kijk en ik zie daar een jongetje van 12 jaar uit Oekraïne lopen, dan denk ik ‘Jongen wat moet jij nog een boel meemaken’”. Duidelijk aangedaan vertelt hij over de rode draad door zijn leven, de evacuatie. We gaan terug naar 17 september 1944 naar de West-Peterstraat 54, Klarendal, in Arnhem.

Op 17 september 1944 hoorde John gebulder van boven. Hij rende naar buiten. In de verte zag ik, dat de lucht bezaaid was met vliegtuigen. Ik zette de ladder tegen het schuurtje en klom op het platte dak. Zo gaaf, wat een kabaal en wat waren ze groot!” Waar Arnhem denkt bevrijd te worden, verandert de normaal rustige stad binnen enkele uren in een oorlogsgebied.

lees meer

Tiny van Binsbergen

Tiny van Binsbergen is 7 jaar als de Slag om Arnhem plaatsvindt.

Een tijd met angstige momenten, maar ook met – in haar ogen – een avontuur. Herinneringen aan de loods waar ze maanden verbleef, laten haar niet los.

17 september 1944 vierden Tiny (12-08-1937) en haar familie feest bij opa en oma.“De tafel was al gedekt, terwijl er ontelbaar veel vliegtuigen over Arnhem vlogen. We bliezen het stof dat de vliegtuigen hadden veroorzaakt van de borden af, voordat de soep uitgeserveerd kon worden”. De Duitsers wonnen in korte tijd steeds meer terrein en Arnhem was niet veilig meer.

lees meer

 

Janny Harmsen

Geen kind kunnen zijn, luisteren naar papa en mama en noodgedwongen vluchten uit je ouderlijk huis. Het overkomt Janny Harmsen (21-05-1936) op 8-jarige leeftijd.

Oosterbeek en omgeving is door de Slag om Arnhem gevaarlijk gebied en de inwoners moesten evacueren. Een nare rilling trekt over de rug van Janny als ze haar herinneringen aan de Slag om Arnhem vertelt.

Janny stond op de Benedendorpseweg in Oosterbeek toen de lucht gevuld was met parachutisten. Het was 17 september toen in Wolfheze de Engelsen landden die een weg probeerden vrij te maken naar Arnhem. “Het was gigantisch. Ik weet nog dat ik een mandarijntje kreeg van een Engelse soldaten, maar het gevoel van vrijheid was al snel afgelopen want moest met mijn familie snel terug naar huis, de schuilkelder in.

lees meer

Bekijk meer evacuatie verhalen

Al meer dan 100 evacués, nabestaanden en gastgezinnen hebben inmiddels bijzonder evacuatie verhalen gedeeld.

Een selectie van de gedoneerde verhalen vindt u hier. Vanaf april 2023 worden alle gedoneerde verhalen hier gepubliceerd.

lees de verhalen

evacuatie

 

Hoe verliep de evacuatie in 1944?

In de nacht van 25 op 26 september 1944 trokken Britse en Poolse troepen zich terug over de Rijn. De Slag om Arnhem kwam hiermee ten einde.

Operatie Market Garden was mislukt. Voor de burgers in regio was de onzekerheid echter nog niet afgelopen. Ongeveer 150.000 inwoners uit Arnhem en omstreken moesten tijdens of na de strijd evacueren en huis en haard achterlaten.

Voor inwoners van Arnhem die in de buurt van de Rijnbrug woonden was het al vroeg raak. Zij moesten 18 of 19 september hun huizen verlaten omdat het te gevaarlijk werd. Voor veel anderen in de stad volgde er later in de week een officieel evacuatiebevel. Daarna werd ook de evacuatie van onder andere Oosterbeek, Wageningen en Heelsum aangekondigd.

lees meer

Herdenkingsplekken

Op verschillende plekken in de Airborne Region zijn er monumenten om de evacuatie te herdenken. Een overzicht van deze plekken is op deze pagina te vinden. 

Een tijd met angstige momenten, maar ook met – in haar ogen – een avontuur. Herinneringen aan de loods waar ze maanden verbleef, laten haar niet los.

Natuurlijk zijn er nog veel meer plekken om stil te staan bij de Slag om Arnhem. Een overzicht hiervan is hier te vinden.

lees meer